Een televisie tegenover een raam plaatsen, betekent vrijwel zeker dat het uitzicht buiten over het beeld heen valt. Dit probleem met reflecties komt in de meeste woonkamers voor, vooral wanneer er grote glaspartijen zijn. Als u begrijpt waar het licht vandaan komt dat op het scherm valt, kunt u de juiste muur en kijkrichting kiezen, zonder per se in dure apparatuur te investeren.
Invalshoek van het licht op het televisiescherm
Is het u weleens opgevallen dat een reflectie op het scherm verschuift wanneer u ergens anders op de bank gaat zitten? Dat komt door de invalshoek. Het licht dat door een raam naar binnen valt, weerkaatst onder dezelfde hoek op het schermoppervlak. Staat het raam recht tegenover de televisie, dan valt de reflectie precies in de ogen van de kijker die in het midden zit.
Niet alleen ramen kunnen voor problemen zorgen. Een verkeerd gerichte lamp in de woonkamer, een hanglamp boven de salontafel of zelfs een lichte muur die het daglicht weerkaatst, kan lichte vlekken op het scherm veroorzaken. Voordat u de televisie verplaatst, is het de moeite waard om op uw gebruikelijke plek te gaan zitten, het scherm uit te zetten en te kijken waar lichte plekken op het zwarte oppervlak verschijnen.
In een praktische gids leest u waar u uw televisie ten opzichte van de ramen plaatst, met uitleg over de meest voorkomende situaties. Het basisprincipe is eenvoudig: plaats het scherm loodrecht op de belangrijkste lichtbron om reflecties aanzienlijk te verminderen.
Televisie loodrecht op de ramen: de opstelling die het verschil maakt
De meest geschikte muur om een televisie aan op te hangen of neer te zetten, staat haaks op het belangrijkste raam. In deze opstelling valt het daglicht vóór het scherm langs, in plaats van erop te reflecteren. De kijker kan het scherm bekijken zonder de zon in de rug of recht voor zich te hebben.
Staat uw raam bijvoorbeeld aan de westkant van de woonkamer, dan kan de televisie aan de noord- of zuidmuur staan. De bank komt dan met de rug naar een dichte muur te staan, wat ook vermoeiende tegenlichtsituaties voor de ogen beperkt.
Een woonkamer met meerdere ramen
In een open ruimte met twee of drie ramen is het soms onmogelijk om een muur te vinden die haaks op alle lichtbronnen staat. Geef dan voorrang aan het grootste raam of het raam op het zuiden, omdat daar het meeste licht door naar binnen valt. Door het scherm loodrecht op dit dominante raam te plaatsen, lost u het grootste deel van het probleem op.
De hoek van de kamer kan in deze lastige situaties uitkomst bieden. Door de televisie diagonaal in een hoek te plaatsen, houdt u afstand tot beide lichtbronnen. De kijkhoek blijft comfortabel en de natuurlijke kanteling van het scherm vermindert reflecties van opzij.
Geschikte jaloezieën en gordijnen om reflecties op de televisie te verminderen
De televisie verplaatsen is niet altijd mogelijk. Als de antenneaansluiting, de indeling van het tv-meubel of de grootte van de woonkamer een bepaalde muur voorschrijft, is het beheersen van het binnenvallende licht de belangrijkste oplossing.
Niet alle jaloezieën zijn hiervoor even geschikt. Dit zijn de effectiefste opties, gerangschikt op de mate waarin ze licht tegenhouden:
- Screenrolgordijn (of technisch rolgordijn): laat een deel van het licht door, maar houdt direct zonlicht tegen. U behoudt zicht naar buiten en het scherm blijft overdag goed leesbaar. Dit is de beste middenweg voor een lichte woonkamer.
- Lichtdoorlatend rolgordijn: verspreidt het licht gelijkmatig zonder de kamer donker te maken. De reflectie verdwijnt niet helemaal, maar verandert in een gelijkmatige waas die minder storend is dan een scherpe lichtvlek.
- Verduisterend gordijn: houdt al het licht tegen. Ideaal om midden op de middag een film te kijken, maar het maakt van de woonkamer een donkere ruimte. Vooral geschikt voor lange kijksessies.
De keuze hangt af van het gebruik. Als de televisie overdag op de achtergrond aanstaat, is een screenrolgordijn ruim voldoende. Voor een filmavond met een grote schuifpui op het westen biedt een verduisterend gordijn uitkomst.
Schermcoating en helderheid: wat de televisie zelf kan doen
De plaatsing en de raamdecoratie pakken de oorzaak van het probleem aan. De schermcoating bepaalt hoe de televisie op het resterende licht reageert. Daarbij spelen twee eigenschappen een rol.
De eerste is de afwerking van het schermoppervlak. Een glanzend scherm (glossy) geeft scherpe reflecties, bijna als een spiegel. Een mat scherm verspreidt het licht in plaats van het terug te kaatsen, waardoor een scherpe reflectie verandert in een vage gloed die veel minder storend is.
Recente televisies met een antireflectiecoating (soms aangeduid als “anti-reflection”) verspreiden het licht nog beter. Gebruikerservaringen met recente OLED-modellen laten zien dat ramen soms als lichte vlekken zichtbaar blijven wanneer het scherm uitstaat, maar dat het beeld tijdens het kijken er veel minder door wordt beïnvloed.
De tweede eigenschap is de helderheid van het scherm. Een zeer helder scherm kan omgevingslicht beter compenseren. Toch blijft een helder scherm met een reflecterend oppervlak lastig om naar te kijken. Houd daarom rekening met beide eigenschappen, niet met slechts één ervan.
Automatische helderheid instellen
De meeste recente televisies hebben een omgevingslichtsensor. Deze sensor past de helderheid van het beeld aan de verlichting in de kamer aan. Door deze functie in te schakelen, voorkomt u dat het beeld overdag te donker of ‘s avonds te fel is. U vindt de instelling meestal bij de beeldinstellingen, onder een naam als “adaptieve helderheid” of “lichtsensor”.
De plaats van de televisie, het type raamdecoratie en de eigenschappen van het scherm vormen samen een drietal. Door één van deze factoren aan te pakken, verbetert de situatie, maar pas de combinatie ervan neemt storende reflecties echt weg. Een scherm dat loodrecht op het belangrijkste raam staat, in combinatie met een screenrolgordijn, is voor de meeste woonkamers voldoende en vereist geen verbouwing of grote investering.
